وَ الَّذِينَ يَبِيتُونَ لِرَبِّهِمْ سُجَّداً وَ قِياماً « 1 » آنان كه شب را با حال سجده و قيام و ايستادن براى پروردگارشان به پايان مىبرند . ثانياً : دعا در مقام اين است كه هر خواننده از خداوند تقاضا نمايد روزه‌ى او را از نظر معنوى و اخروى ، چون روزه‌ى روزه‌داران واقعى به حساب آورد ؛ به عبارت ديگر دعا در مقام اين است كه به خواننده بگويد : بايد سعى كنى روزه‌ى خود را چون بندگان الهى قرار دهى ، البته احتمال دوم بيشتر مورد نظر است ؛ زيرا آثار معنوى و اخروى ، تابع اثرات عملى شخص مىباشد . خواب غافلين ؛ فراموشى عهد ازل و عبوديت شيطان اما در فراز سوم : « وَ نَبِّهْنِى فِيهِ عَنْ نَوْمَةِ الْغافِلينَ » قطعاً منظور از « نومة الغافلين » ، خواب ظاهرى نيست ، بلكه مراد ، همان فراموشى عهد ازل و از صراط مستقيم عبوديّت دور افتادن و به عبوديّت شيطان و هواهاى نفسانى دچار گشتن است . خداوند مىفرمايد : - وَ أَشْهَدَهُمْ عَلى أَنْفُسِهِمْ أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ قالُوا بَلى شَهِدْنا أَنْ تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هذا غافِلِينَ « 2 » و آنان را بر خودشان گواه گرفت كه آيا من پروردگار شما نيستم ؟ ! گفتند : بله ، گواهى مىدهيم ، تا مبادا در روز قيامت بگوييد كه ما از اين امر غفلت داشتيم . - أَ لَمْ أَعْهَدْ إِلَيْكُمْ يا بَنِي آدَمَ أَنْ لا تَعْبُدُوا الشَّيْطانَ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ وَ أَنِ اعْبُدُونِي هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ « 3 » اى پسران [ و فرزندان ] آدم ! آيا با شما عهد و پيمان نبستم كه شيطان را نپرستيد كه آن ، دشمن آشكار شماست و مرا بپرستيد كه اين راه راست مىباشد . - وَ لا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنا قَلْبَهُ عَنْ ذِكْرِنا وَ اتَّبَعَ هَواهُ « 4 » و از كسى كه ما دل او را از يادمان به غفلت گرفتار نموده‌ايم و از هواى [ نَفْس ] خويش تبعيّت مىكند ، اطاعت مكن .

--> ( 1 ) . سوره‌ى فرقان ، آيه‌ى 64 . ( 2 ) . سوره‌ى اعراف ، آيه‌ى 172 . ( 3 ) . سوره‌ى يس ، آيات 60 و 61 . ( 4 ) . سوره‌ى كهف ، آيه‌ى 28 .